Nagele nu Ruimte Nagele is een opmerkelijk dorp. Een argeloze bezoeker wordt getroffen door de ruime opzet, het enorme groene grasveld dat dienst doet als centrum en de uniforme bebouwing. De huizen, kerken en scholen zijn gelijkmatig verspreid over het dorp. Nergens zijn contrasten of concentraties van activiteiten. Het dorp bestaat voornamelijk uit het niet-gebouwde: ruimte. Modern dorp Nagele, ooit gebouwd voor een handvol landarbeiders, is het toonbeeld van de moderne architectuur in Nederland. Ontworpen door architecten van de verenigingen De 8 en Opbouw laat het dorp zien waartoe moderne architecten in de jaren na 1945 in staat waren. Het dorp Nagele is gebouwd volgens de principes van een stad. Het heeft een systematische plattegrond, een winkelcentrum, veel groene ruimte en een scheiding van de belangrijke 'stedelijke' functies in het dorp: wonen, werken, recreatie en verkeer. Dorpsuitbreiding De bevolkingssamenstelling van Nagele is sinds de bouw gewijzigd. Landarbeiders wonen er niet meer, en renteniers en gepensioneerden hebben het dorp ontdekt. Tussen 1982 en 1989 is het dorp aan de zuidzijde uitgebreid met honderdvierentwintig woningen. Hiervoor is een deel van de bosgordel gekapt. Ook het centrum is niet meer zo leeg. Om de ruimte van het groene centrum op te vullen is hier met zwerfkeien een hunebed op gemetselde muurtjes gebouwd. Cultureel erfgoed Ondanks de wijzigingen in de bevolkingssamenstelling van het dorp, is Nagele nog steeds een overtuigend en levend document van het Nieuwe Bouwen. Het oorspronkelijke stratenplan is nog aanwezig, de huizen, kerken en scholen staan er nog. Om deze reden zijn er zowel nationaal als internationaal initiatieven om Nagele als monument van het Nieuwe Bouwen te behouden. In Nederland heeft Nagele de status van beschermd dorpsgezicht en in de voormalige katholieke kerk is sinds vijf jaar het Museum Nagele gevestigd, waar de indrukwekkende ontwerpgeschiedenis van Nagele wordt getoond. Onlangs heeft de internationale organisatie DOCOMOMO, die zich inzet voor de documentatie en conservering van de moderne architectuur over de gehele wereld, het dorp Nagele in haar register opgenomen. Hiermee geeft zij aan dat het dorp Nagele behoort tot het (inter-) nationale modernistische erfgoed. Volgende | Sluit Venster